• چه چیزی باعث می‌شود یک فرد به خود شکوفایی برسد؟
• چرا همه افراد به خود‌ شکوفایی نمی‌رسند؟

ویژگیهای افراد خود شکوفا از دیدگاه راجرز

هنری موری و نیازهای روانزا
هنری موری (1988-1893) روان‌شناس آمریکایی، نظریه‌ای در مورد شخصیت ارائه کرده که بر پایه  انگیزه‌ها، فشارها و نیازها سازماندهی شده است. موری «نیاز» را چنین توصیف کرده است: «امکان یا آمادگی واکنش نشان دادن، به شیوه‌ای خاص، تحت شرایطی خاص» (1938)
نظریه‌های شخصیت که بر پایه  نیازها و انگیزه‌ها بنا شده‌آند، شخصیت انسان‌ها را بازتابی از رفتارهای کنترل شده توسط نیازها می‌دانند. در حالی که برخی از .............

آبراهام مزلو، روان‌شناس معروف، ایده سلسله مراتب نیازها را در کتاب خود به نام «انگیزه و شخصیت» در سال 1943 مطرح نمود.

طبق تعریف مزلو، پنج سطح مختلف در سلسله مراتب نیازهای انسان وجود دارد:

فرهنگى كه جهتى عمدتاً مادى گرايانه و پيشرفت جويانه دارد، تأكيد بسيار بر امورى چون پول و ثروت و جاه و مقام و قدرت و عافيت طلبى و نظاير آنها مى كند و غالباً امور معنوى و درون گرايانه و متعالى را ناديده مى گيرد. كم مايگى و سطحى بودن اين نوع طرز فكر سودجويانه شايع به گسترش حركتهاى مخالف كه توأم با تعلق خاطر به پرورش ابعاد فردى است، دامن زده است.

از همين روست كه مى توان ديد در جوامع «پيشرفته» اى كه چنين اوصافى دارند، حركتهاى بسيارى براى «خودشكوفايى» به وقوع مى پيوندند، حركتها ...........

محمدمحسن جلالى تهرانى

استاد دانشگاه فردوسى مشهد

ايده تكامل انسان، از ديرباز همواره مورد علاقه جوامع انسانى بوده است. انسان همزمان با تلاش جهت فهم و ناخت‏خويشتن، همواره در پى پاسخ به سؤالات مختلفى از اين قبيل بوده است كه انسان چگونه عمل مى‏كند؟ چه انگيزه‏هايى وى را وادار به حركت مى‏كند؟ و چه اهدافى را در سر پرورانده و دنبال مى‏كند؟ از ميان اين سؤالات، از جالبترين و جذابترين سؤالها اين است كه كاملترين انسان كيست؟ به همان نسبت كه انسان، همواره رؤياى كمال دنياى خويش را در سر داشته، رؤياى كمال خويشتن را نيز مى‏پرورانده است، تا به بالاترين درجه رشد و كمال انسانى دست‏يابد.
رسيدن به كمال، مستلزم الگو و روش خاصى است. انسان، از قديم الايام براى پيدا كردن الگو و روشى كه با آن بتواند زندگى كرده، با ديگران و پديده‏هاى عالم روابط متقابلى داشته باشد و از طريق آن به رشد و كمال دست‏يابد، به مذهب روى آورده است. با اين وجود، جوامع مدرن نسبت‏به مذهب ديدى تحقير آميز داشته و براى پاسخ به اين سؤالات و كسب اطلاعات، به ........

نويسنده: هربرت ال. پترى
مترجم: جمشيد مطهّرى طشى

مقدّمه

فلسفه انسان‏گرايى، شالوده‏اى براى كار ابراهام مزلو (1970ـ 1908 Abraham Maslow) به وجود آورد. مزلو اهل «بروكلين» نيويورك بود و در آن‏جا دانشنامه دكترى (Ph.D) در روان‏شناسى را اخذ كرد و در دانشگاه‏هاى «بروكلين» و «برانديز» به تدريس روان‏شناسى مشغول شد. مزلو در شمار مهم‏ترين نظريه‏پردازان «نهضت توانايى‏هاى انسان» است. او كسى است كه اين ديدگاه را به عنوان «نيروى سوم» در روان‏شناسى امريكا معرفى كرد. او ساير نيروها (نيروى اول، يعنى روان‏كاوى و نيروى دوم، يعنى رفتارگرايى) را به دليل ديد بدبينانه، منفى و محدودى كه در مورد انسان داشتند، مورد انتقاد قرار داد و به جاى آن معتقد بود كه انسان‏ها اصولاً خوب يا خنثى هستند، ولى بد نيستند؛ يعنى در هر انسانى كششى به جانب رشد يا به كمال رساندن توانايى‏هاى نهفته وجود دارد و آسيب‏شناسى روانى حاصل انحراف يا نوميدى از اين ماهيت اساسى انسان است.

علاوه بر اين ديد كلى، نظرات مزلو به دو دليل اهميت دارند:

اولاً، او در زمينه انگيزش انسان، نظرى ارائه مى‏كند كه در آن بين نيازهاى زيستى، مانند گرسنگى، خواب، تشنگى و نيازهاى روان‏شناختى، همچون عزّت نفس، عواطف و تعلّق‏خاطر تفاوت قايل مى‏شود. ما نمى‏توانيم به عنوان يك اندامواره زيستى بدون غذا و آب .........

بهداشت رواني از نظر اساتيد و مكاتب روان‌شناسي

▲

به نظرمزلو بهداشت رواني به معناي ارضاي نيازهاي سطوح پايين و رسيدن به سطح خودشكوفايي است.

‌ سيدعباس باقري‌يزدي از ديدگاه روان‌شناسي، منظور از مكاتب، الگوهاي فكري خاصي است كه توجيه‌كننده رفتار آدمي با مفهوم و برداشت خاص خود مي‌باشد. روانكاوي، انسان‌گرايي و رفتارگرايي از مكاتب مهمي هستند كه سه محور اصلي روان‌شناسي معاصر را تشكيل مي‌دهند.  هر چند افراد زيادي در ايجاد مكتب روانكاوي نقش داشته‌اند ليكن فرويد را پدر و بنيانگذار اين مكتب مي‌دانند. فرويد و ساير هم مكتب‌هاي او تلاش كرده‌اند، رشد انسان را بر اساس رويدادهايي كه در ........

مازلو هدف و آرمان اصلي انسان را تربيت و تقلاي او را دست يافتن به مرتبه والاي انساني و همانا تحقيق خويشتن يا خود شكوفايي مي داند. وي مراتبي را براي دسترسي به اين آرمان به صورت سلسله مراتب نيازها تدوين نموده كه يكي از آن مراحل را احساس ارزش و احساس عزت نفس بيان مي دارد كه در ذيل ضمن بحث و بررسي نظريات مازلو پيرامون عزت نفس ساير سلسله مراتب نيازها را به طور مختصر بيان مي كنيم. به اين ترتيب شرط اوليه دست يافتن به خود شكوفايي ارضاي چهار نيازي است كه در سطوح پايين سلسله مراتب .........

مقايسه يك نظريه اسلامى با نظريه‏اى در روانشناسى انسانگرا

محمدمحسن جلالى تهرانى

استاد دانشگاه فردوسى مشهد

ايده تكامل انسان، از ديرباز همواره مورد علاقه جوامع انسانى بوده است. انسان همزمان با تلاش جهت فهم و ناخت‏خويشتن، همواره در پى پاسخ به سؤالات مختلفى از اين قبيل بوده است كه انسان چگونه عمل مى‏كند؟ چه انگيزه‏هايى وى را وادار به حركت مى‏كند؟ و چه اهدافى را در سر پرورانده و دنبال مى‏كند؟ از ميان اين سؤالات، از جالبترين و جذابترين سؤالها اين است كه كاملترين انسان كيست؟ به همان نسبت كه انسان، همواره رؤياى كمال دنياى خويش را در سر داشته، رؤياى كمال خويشتن را نيز مى‏پرورانده است، تا به بالاترين درجه رشد و كمال انسانى دست‏يابد.
رسيدن به كمال، مستلزم الگو و روش خاصى است. انسان، از قديم الايام براى پيدا كردن الگو و روشى كه با آن بتواند زندگى كرده، با ديگران و پديده‏هاى عالم روابط متقابلى داشته باشد و از طريق آن به رشد و كمال دست‏يابد، به مذهب روى آورده است. با اين وجود، جوامع مدرن نسبت‏به مذهب ديدى تحقير آميز داشته و براى پاسخ به اين سؤالات و كسب اطلاعات، به آنچه كه علوم انسانى ناميده مى‏شود، روى آورده‏اند. اين نوع نگرش به مذهب، در پيكره دانش بشرى شكاف ايجاد نموده است. شكافى كه بسيار اسفبار است و نياز به بازنگرى دارد.
هدف اين مقاله اين است كه حوزه مشتركى راجع به كمال انسان به وجود آورد. از ديدگاه روانشناسى نظريات انسانگرايانه «ابراهام مزلو» در مورد «خود شكوفايى‏» مورد بررسى قرار خواهد گرفت، همچنين از ديدگاههاى اسلامى، نظريه مرحوم سيد محمدحسين حسينى طهرانى مورد ارزيابى قرار خواهد گرفت. در اين ارزيابى، نظرات مشترك، مشخص شده و سوء تعبيرها رفع خواهد گرديد; همچنين نظرات مخالف اين دو مكتب كه جاى بحث و گفتگو دارند، مورد بررسى .......

امام صادق (ع) :

نمازي كه از ترس جهنم خوانده شود ، نماز غلامان است

نمازي كه به سوداي بهشت خوانده شود ، نماز تجارت پيشگان است 

اما نماز اولياء الهي نمازي است كه با عشق به خدا  اقامه مي شود

     “ خود شكوفائي ”  ( self – actualization) در مفهوم عمده و كلاسيك خود ، نخستين بار توسط “ كورت گلداشتاين ” ( روانپزشك آلماني 1965 ـ 1878 ) مورد بحث و بررسي قرار گرفت ، او خود شكوفائي را به صورت توانائي نيرومند ذاتي موجود در هر فرد ، كه موجب شكوفا شدن استعدادهاي مثبت او مي گردد ، تعريف نمود .⁽¹⁾  ( شكوفا كردن فطرت نيك دروني )

     گلداشتاين معتقد بود ، براي آن كه انسان به موفقيت هاي بزرگ دست يابد ، بايد با محيط اطراف و زندگي خود به بهترين نحوه ممكن ، كنار بيايد و چنانچه ..........

خصوصيات سلامت روان از ديدگاه مازلو:

1.       ادراك صحيح واقعيت 

كساني كه از سلامتي كامل بر خوردارند، از موضوعات واشخاص دنياي پيرامون خود شناخت عيني دارند. مزلو مي نويسد : انسان روان نژند از لحاظ عاطفي بيمار نيست. بلكه شيوه شناخت او نادرست است.

(براي درك بهتر اينكه آدمها ي معمولي تا چه حد ادراكشان از واقعيت غير عيني است مي توانيد به كتب ذيل رجوع كنيد:

structure of magic , R. Bandler and J. Grinder

از احساس بد به احساس خوب ، دكتر برنز، ترجمه قرچه داغي )

2.       پذيرش كلي طبيعت خود و ديگران و خويشتن 

مازلو مي گويد: “كسي از خيس بودن آب، از .......

در فارسى «خلاقيت» به معناى ابداع، نوآورى، ايجاد و آفرينندگى به كار مى رود. در اين موقعيت، فرد با تركيب كردن، يك پديده نو مى سازد. همانند هوش، توانايى خلاقيت نيز در افراد مختلف متفاوت است.از نظر آبراهام مزلو، خلاقيت و خود شكوفايى در رأس هرم قرار مى گيرد.

● نويسنده: حسين  كريميان ● منبع: فارس

1. كنجكاوى:21 افراد خلاق حتى اگر به درجات بالاى علمى برسند، در درون خود آرام و قرار نداشته و در جستوجوى دانستنى هاى بيشترى هستند. اگر راهى را كه انتخاب كرده اند به نتيجه نرسد و يا پيامد خوشايندى نداشته باشد، به جاى آنكه دست از فعاليت بردارند و افسوس بخورند، سعى بيشترى مى كنند تا آن را به نتيجه مطلوب برساند .......

امام صادق (ع) :

نمازي كه از ترس جهنم خوانده شود ، نماز غلامان است

نمازي كه به سوداي بهشت خوانده شود ، نماز تجارت پيشگان است 

اما نماز اولياء الهي نمازي است كه با عشق به خدا  اقامه مي شود

     “ خود شكوفائي ”  ( self – actualization) در مفهوم عمده و كلاسيك خود ، نخستين بار توسط “ كورت گلداشتاين ” ( روانپزشك آلماني 1965 ـ 1878 ) مورد بحث و بررسي قرار گرفت ، او خود شكوفائي را به صورت توانائي نيرومند ذاتي موجود در هر فرد ، كه موجب شكوفا شدن استعدادهاي مثبت او مي گردد ، تعريف نمود .⁽¹⁾  ( شكوفا كردن فطرت نيك دروني )

     گلداشتاين معتقد بود ، براي آن كه انسان به موفقيت هاي بزرگ دست يابد ، بايد با محيط اطراف و زندگي خود به بهترين نحوه ممكن ، كنار بيايد و چنانچه محيط و زندگي ، هر روز ضربه سنگين تري بر پيكره انسان وارد كردند ( مثلا موجب بيماري انسان شدند ) انسان بايد سعي در بهبود روش مقابله خود ، با اين قبيل مشكلات بنمايد تا بدين ترتيب به مرزهاي ......

         ۳ تا از   اسلاید های درسی دکتر شیری در باره نظریه مازلو :

.......